Kötü Uyku, Beyin Yaşlanmasını Hızlandırıyor!

Yeni yapılan bir araştırmaya göre, uyku testinden düşük puan alan bireylerde, beyin yaşlanmasının daha hızlı ilerlediğine dair belirtiler gözlemleniyor.

eBioMedicine adlı akademik dergide yayımlanan bu çalışma, kötü uyku alışkanlıklarının beyinde iltihaplanmayı artırdığına dair bulgular sunuyor.

Önceden gerçekleştirilen araştırmalar, kötü uyku ile demans arasında bir ilişki olduğunu ortaya koymuştu. Ancak, sağlıksız dinlenme alışkanlıklarının bu hastalığa ne ölçüde katkıda bulunduğu veya bunun bir semptom mu olduğu belirsizliğini koruyordu.

İsveç’teki Karolinska Enstitüsü’nden araştırmacılar, 27 bin 500’den fazla kişinin MRI taramaları ve sağlık verilerini inceleyerek uyku özellikleri ile beynin yaşlanma süreci arasındaki ilişkiyi araştırdı.

Bin brain MRI görüntüsü analiz edilerek, hayati organın çeşitli yaşam aşamalarındaki gerçek sağlıklı biyolojik yaşı yapay zeka sistemiyle hesaplandı. Araştırmacılar, her bireyin uyku kalitesini, kendi bildirdiği beş faktör üzerinden puanladı: Sabah veya akşam insanı olma durumu, uyku süresi, gün içindeki uyku hali, uykusuzluk ve horlama.

Çalışmaya katılanlar, aldıkları puana göre üç gruba ayrıldı: 4 veya daha fazla puan alanlar sağlıklı uyuyanlar, 2-3 puan alanlar orta düzey uyku kalitesine sahip olanlar, 1 veya daha az puan alanlar ise kötü uyuyarak sınıflandırıldı.

Çalışmanın ortak yazarlarından Abigail Dove, “Sağlıklı uyku skorundaki her bir puanlık düşüş, beyin yaşı ile kronolojik yaş arasındaki farkın yaklaşık 6 ay açılmasına neden oldu” ifadesini kullandı.

Kötü uyuyan bireylerin beyinleri, gerçek yaşlarından ortalama bir yıl daha yaşlı bir görünüme sahipti.

Araştırmacılar, katılımcılardaki iltihap belirtilerini de inceleyerek, düşük dereceli iltihabın kötü uyku ile ileri beyin yaşı arasındaki bağlantının yaklaşık yüzde 10’unu açıkladığını belirtti.

Dr. Dove, “Bulgularımız, yetersiz uyku süresinin beyin yaşlanmasının hızlanmasına katkıda bulunabileceğine dair kanıtlar sunuyor ve iltihaplanmayı bu sürecin altında yatan mekanizmalardan biri olarak işaret ediyor. Uyku düzenlemesi mümkün olduğundan, daha sağlıklı bir uyku ile hızlandırılmış beyin yaşlanmasını ve belki de bilişsel gerilemeyi önlemek mümkün olabilir” dedi.

Araştırmacılar, kalp sağlığı ve beynin, özellikle uyku sırasında aktif olan atık temizleme sistemi üzerindeki olumsuz etkilerin de etkin rol oynayabileceği ihtimali üzerinde duruyor.

Bu bulgular, katılımcıların kendi beyan ettikleri uyku ölçümlerine dayansa da, sağlık sistemleri ve halk sağlığı politikalarında sağlıklı uyku düzenine öncelik verilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.