Neandertallerin Sonunu Güneş Kremi Getirdi mi?

Neandertallerin neslinin tükenmesi ile modern insanların hayatta kalması arasındaki bağlantıda güneş kremi önemli bir rol oynamış olabilir.

Modern insanların (Homo sapiens) en yakın akrabaları olan Neandertaller, Avrupa’da on binlerce yıl boyunca yaşadıktan sonra yaklaşık 40 bin yıl önce yok oldular. Bilim insanları, bu türün sona ermesinin sebeplerini araştırırken, yeni bir çalışmada Dünya’nın manyetik alanındaki değişimlere dikkat çekildi.

Dünya’yı Güneş’in zararlı ışınlarından koruyan manyetik alanın kutuplarının genellikle kuzey ve güney kutuplarıyla aynı hizada olduğu ancak çekirdekteki değişiklikler sonucu yer değiştirebildiği biliniyor.

Yaklaşık 41 bin yıl önce bu tür bir olay gerçekleşti ve manyetik alan zayıflayarak yeryüzüne daha yüksek seviyelerde radyasyon ulaşmasına olanak tanıdı. Michigan Üniversitesi öncülüğündeki bir araştırma grubu, volkanik kayaç ve tortulaşmış olanlarda korunan manyetik işaretleri inceleyerek, bu tarihsel döneme ait detaylı bir manyetik alan modeli oluşturdu.

Science Advances dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, 41 bin yıl önce manyetik kutuplar ekvatora kaydı ve manyetik alanın gücü mevcut seviyelerin yaklaşık yüzde 10’una düştü. Bilim insanları, bu dönemde normalde kuzey kutuplarında görülen auroraların ekvatora daha yakın bölgelere ulaşmış olabileceğini öne sürüyor.

Ayrıca, artan ultraviyole ışınları insanların cilt kanseri gibi hastalıklara karşı daha savunmasız hale gelmesine yol açmış olabilir. Araştırmacılar, bu zamanda modern insanlar arasında kişiye özel kıyafetlerin yaygınlaştığını belirtirken, ultraviyole ışınlarına karşı koruma sağlayan aşıboyasının sanat eserlerinde sıkça yer aldığını ve Homo sapiens’in bunu vücuduna da sürmüş olabileceğini ifade ediyorlar.

Ekip, bu nedenle Homo sapiens’in Neandertallere göre daha avantajlı bir konumda olabileceğini düşünüyor. Kişiye özel kıyafetler, vücudu daha iyi örterek güneş ışınlarına karşı koruma sağlıyor.

Makalenin başyazarı Dr. Agnit Mukhopadhyay, “Çalışmamızda manyetik alanın etkisi olmayan ve kozmik radyasyon veya Güneş’ten gelen enerjik parçacıkların yeryüzüne ulaşmasına izin veren bölgeleri bir araya getirdik” diyerek şunları ekledi:

Bu bölgelerin çoğunun 41 bin yıl önceki erken insan faaliyetleriyle, özellikle mağara kullanımı ve tarih öncesi güneş kremi kullanımıyla yakından ilişkili olduğunu gördük.