Samanyolu’nda Uzay Kasırgaları Tespit Edildi!

Bilim insanları, Samanyolu Galaksisi’nin merkezinde dönen “uzay kasırgaları” keşfettiklerini duyurdu.

Galaksinin merkezindeki süper kütleli kara delik Sgr A* da dahil olmak üzere, alanın yoğun gaz ve toz molekülleriyle dolu olduğu biliniyor. Ancak bu sürecin detayları uzun zamandır gizemini koruyordu.

Gökbilimçiler, Şili’deki Atacama Büyük Milimetre/milimetre-altı Dizisi (ALMA) kullanarak bu gizemi çözme yolunda önemli bir adım attılar. Bu proje, dünya üzerinde bulunan en büyük astronomik projelerden biri olma özelliğine sahip ve teleskoplar sayesinde bölgeye dair net görüntüler elde edildi. “Kasırga” olarak adlandırılan oluşumlar bu şekilde tespit edildi.

Şanghay Astronomi Gözlemevi’nde araştırma profesörü olan Xing Lu, konu hakkında yaptığı değerlendirmede, “Bu şiddetli gaz akımları, uzay kasırgaları olarak düşünebiliriz; kısa sürede dağılıyor ve maddeyi çevreye etkili bir biçimde yayıyor” şeklinde ifade etti.

Lu, bu araştırmanın sonuçlarını hakemli dergi Astronomy & Astrophysics’te yayımladı.

Çalışma ekibi, teleskop dizisinin yüksek çözünürlükte görüntüleme özelliklerini kullanarak soğuk ve yoğun alanlarda dar ışık şeritlerini haritalandırdı.

Şanghay Jiao Tong Üniversitesi’nden Kai Yang, yürüttüğü çalışmayı şöyle açıkladı:

Madde akışlarını gösteren ALMA görüntülerini incelediğimizde, bu uzun ve dar iplikçiklerin, bildiğimiz herhangi bir cisme uzak bir konumda yer aldığını fark ettik. Bu durum, bizleri çok şaşırttı. Şu anda bu iplikçiklerin ne olduğu üzerinde düşünmeye devam ediyoruz.

Ekip, buldukları oluşumların daha önce keşfedilen yoğun gaz iplikçiklerinin profiline uymadığını ve nasıl meydana geldiklerinin bilinmediğini bildirdi. Buna rağmen bilim insanlarının bazı teorileri mevcut.

Bu ince iplikçiklerin nasıl oluştuğu bilinmiyor. Şiddetli gaz akımları, yıldızların oluştuğu bölgelerden uzakta üretiliyor (Yang ve ekip arkadaşları)

Araştırmacılar, buldukları parlak çizgi emisyonlarının ve diğer gözlemlerin, enerji yüklü şok dalgalarından kaynaklı olabileceğini belirtiyor. Elde edilen bulgular, Samanyolu’nun merkezindeki süreçler hakkında daha ayrıntılı bilgiler sağlarken, burada dolanan maddelerin döngüsel bir sürece girdiğini ortaya koyuyor.

Kasırgaların şok dalgaları aracılığıyla gazı serbest bıraktığı düşünülüyor. Bu gaz, zaman içinde dağılmakta ve salınan maddeye yakıt takviyesi yapmaktadır. Ardından şokların serbest bıraktığı moleküller donma aşamasına geçiyor.

Makalenin yazarları, teleskop dizisiyle yapılacak gelecekteki gözlemlerin, bu kasırgaların oluşumu hakkında daha fazla bilgi sağlayacağını umuyor.