İçme Suyu ile PFAS Arıtımı: Yeni Yöntem Çığır Açtı

Yeni bir araştırma, içme suyunun akvaryumları temizlemek için yaygın olarak kullanılan bir tür aktif karbon ile toksik kalıcı kimyasallardan arındırılabileceğini ortaya koydu.

Kalıcı kimyasallar olarak bilinen per- ve polifloroalkil maddeler (PFAS), yapışmaz pişirme gereçleri, kozmetikler, leke tutmaz kumaşlar, yangın söndürme köpükleri, gıda ambalajları ve su geçirmez giysiler gibi birçok ürünün üretiminde kullanılan bir kimyasal gruptur.

Bu maddeler, doğada yüzlerce hatta binlerce yıl kalıcı olmalarıyla dikkat çekiyor. Aynı zamanda, yetişkinlerde doğurganlık sorunları ve çocuklarda gelişimsel gecikmeler gibi sağlık sorunları ile kanser risklerinin artışıyla ilişkilendiriliyor.

Araştırmacılar, bu zararlı kimyasalların çevreden uzaklaştırılması ya da en azından zararsız inorganik bileşiklere dönüşmesi için çeşitli yöntemler üzerinde çalışmalar yürütüyorlar.

Environmental Science and Technology adlı akademik dergide yayımlanan yeni bir çalışma, PFAS’ın granüler aktif karbon (GAC) adı verilen bu yaygın malzeme ile ısıtılmasının bu kimyasalları bozabileceğini gösteriyor.

Missouri Üniversitesi’nden çalışmanın yazarlarından Feng Xiao, “Organik çözücüler veya aşırı yüksek sıcaklıklara ihtiyacınız yok. Sadece PFAS’ı granül aktif karbon veya GAC ile ısıtmanız yeterli” ifadelerini kullandı.

Hava ve su filtrelerinde sıkça kullanılan GAC, ısıtılmış kömür, odun veya karbon açısından zengin diğer malzemelerin granüllerinden oluşuyor. Akvaryum temizliği ve içme suyu filtrelemesi için de yaygın bir şekilde tercih ediliyor ve çevrimiçi olarak kolaylıkla temin edilebiliyor.

Araştırmanın bulguları, PFAS’ın GAC ile yaklaşık 300 santigrat derecede ısıtılmasının,%90 oranında mineralizasyon sağlayarak toksik maddeyi zararsız inorganik florine dönüştürdüğünü ortaya koyuyor.

Bu yöntemle PFAS’ın mineralize olması için yüksek basınç veya 700 derecenin üzerinde sıcaklık gerekmiyor.

Dr. Xiao, GAC’ın maliyetinin düşük olması ve birçok kez yeniden ısıtılabilmesi dolayısıyla yeni yöntemin daha ekonomik ve sürdürülebilir olduğunu belirtiyor. “GAC kullanıldığında, PFAS’ın termal bozunması çok daha hızlı gerçekleşiyor ve mineralizasyon daha yoğun hale geliyor” şeklinde açıklamada bulundu.

Ters ozmoza kıyasla daha maliyetli bir süreç değil ve sıradan bir fırınla yerel ölçekte gerçekleştirilebilir.

Bulgular, PFAS yönetiminde önemli bir gelişmeyi temsil ediyor.

Dr. Xiao, “Orta Batı’da çok fazla herbisit kullanılıyor ve hayvanlara bol miktarda ilaç veriyoruz. Bu maddeler yüksek oranda PFAS içerebilir” dedi.

Bu yeni arındırma yöntemi sayesinde, söz konusu bileşiklerin hayatımızdaki varlığını önemli ölçüde azaltabiliriz.