Microsoft, maddenin farklı bir biçime geçmesiyle çalışan bir malzeme kullanarak kendi kuantum çipini üretme başarısını elde etti. Şirket, kuantum bilgisayar devrimini yakın gelecekte mümkün kılacak adımlar attığını belirtiyor.
Kuantum bilgisayarlar, bilgi işleme sisteminde klasik bilgisayarların kullandığı bitler yerine kuantum bitlerini (kübit) kullanmaktadır. Geleneksel bitler yalnızca 0 ya da 1 değerlerinde bulunabilirken, kübitler aynı anda birden fazla değerde var olabiliyor. Bu özellik, işlem hızını katlayarak artırma kapasitesine sahip.
Dünya genelinde birçok teknoloji firması, bu yenilikçi teknolojiyi geliştirmek için çalışmalar yürütüyor. Kuantum bilgisayarların sağlık, yapay zeka gibi çeşitli alanlarda önemli ilerlemeler sağlaması bekleniyor.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Bununla birlikte, kübitlerin çevresel faktörlere duyarlılığı ve kontrol edilmelerindeki zorluklar, beklenen kuantum sıçramasının önünde engel oluşturmaktadır.
Bu problemleri çözmeye çalışan bilim insanları, Microsoft’un “topolojik kübit” olarak adlandırdığı yeni bir kübit geliştirmesiyle önemli bir atılım gerçekleştirdi.
Bu yeni teknoloji, Majorana fermiyonu adı verilen bir atom altı parçacığa dayanıyor. Kübitlerin karşılaştığı sorunlara karşı daha dirençli bir yapıya sahip olan bu parçacıklar ilk kez 1930’larda öne sürülmüş, fakat o zamandan beri fizikçiler tarafından keşfedilememişti.
Microsoft, 17 yıllık bir çalışma sonucunda “dünyanın ilk topoiletkenini” geliştirerek, kuantum bilgisayarları mümkün kılacağını öne sürdüğü topolojik kübitleri üretmeyi başardığını aktardı.
Geçtiğimiz günlerde önde gelen hakemli dergi Nature’da yayımlanan araştırmada, indiyum arsenit (yarı iletken) ile alüminyum (süperiletken) malzemelerinin birleştirilmesi sonucu topoiletkenin üretildiği belirtildi.
Klasik bilgisayar çipleri yarı iletkenlerden oluşurken, kuantum bilgisayarlar genelde süperiletken malzemelere dayanmaktadır. Microsoft’un yeni cihazında bu iki malzeme bir araya geldiğinde, Majorana fermiyonunun ortaya çıkmasının neredeyse mutlak sıfıra kadar soğutulması gerektiği ifade ediliyor.
Bilim insanları, maddenin topolojik bir duruma getirilmesi sürecinin en zor bölüm olduğunu vurguladı. Microsoft ekibinden Jason Zander, “En zor kısım işin fiziğini çözmekti” diyerek şöyle devam etti:
Bunun için bir ders kitabı yoktu, biz bunu icat etmek zorundaydık.
Topoiletken kullanılarak üretilen Majorana 1 isimli çip, şu anda sadece 8 kübit barındırıyor. Ancak firma, 1 milyon kübit içeren çiplerin geliştirilmesi için önemli bir adım olduğuna inanıyor.
Ekibin lideri Chetan Nayak, kuantum bilgisayarlar için “Biz bunu yıllar değil, on yıllar uzakta bir hedef olarak görüyoruz” diyor.
NVIDIA CEO’su Jensen Huang, pratik uygulamaların 20 yıl içinde hayata geçeceğini belirtirken, Google ise bu süreyi 5 yıl olarak öngörüyor.
Google, Aralık 2024’te tanıttığı Willow çipi ile kübit sayısı arttıkça bilgisayarın hata oranının düştüğünü duyurmuştu. Genellikle kübit sayısının artmasının sorunları artırdığı bilindiğinden, bu durum kuantum teknolojisinde kayda değer bir gelişme olarak öne çıkıyor.
Majorana 1 çipi de sektörde benzer bir heyecan uyandırdı. Harvard Üniversitesi Fizik Bölümü’nden Philip Kim, topolojik kübitlerin kuantum bilgisayarların geliş
0 Comments