2025 yılının başlangıcındayken, dünyanın en zengin yüzde biri, insan başına düşen ortalama “karbon bütçesini” tükettiklerini gösteren verilere ulaşıldı. Bu durumu inceleyen Oxfam isimli yardım kuruluşu, süper zenginlerin özel jetlere olan bağımlılıklarını iklim adaletsizliğinin temel bir göstergesi olarak nitelendiriyor.
Oxfam’ın Kıdemli İklim Adaleti Politikaları Danışmanı Chiara Liguori, “Gezegenimizin geleceği risklerle doluyken, süper zenginlerin lüks yaşam tarzları ve çevreye zarar veren yatırımları insanlığın geleceğini tehlikeye atıyorlar” diyerek, hükümetlerin en zengin kirleticilere karşı daha fazla sorumluluk alması gerektiğini vurguluyor. Liguori, “Harekete geçmeyen liderler, milyarlarca insanın hayatını etkileyen bir kriz karşısında suçludurlar.” sözleriyle de duruma dikkat çekiyor.
Dünya genelinde 77 milyon kişi en zengin yüzde 1’i oluşturuyor. Bu grupta, milyarderlerin yanı sıra 140.000 dolar üstü gelire sahip bireyler de yer alıyor. Oxfam’ın raporuna göre, süper zenginlerin karbon emisyonları, genel toplumun emisyonlarından maliyet bakımından çok daha yüksektir. Kişi başına düşen yıllık karbon bütçesi 2,1 ton CO2 iken, bu zengin kesim her yıl ortalama 67 ton CO2 salınımı yapıyor. Bu, onların yıllık karbon bütçesini yalnızca 10 günde tüketmeleri demektir.
Öte yandan, dünyanın en yoksul yüzde 50’sindeki bireylerin yıllık CO2 kullanımı yalnızca 0,7 ton olarak belirlenmiştir. Bu da yoksul bireylerin karbon bütçelerini tüketmelerinin yaklaşık üç yıl alacağını göstermektedir.
Oxfam’a göre, Paris Anlaşması’ndaki 1,5°C hedeflerine ulaşmak için süper zenginlerin karbon emisyonlarını 2030 yılına kadar yüzde 97 oranında azaltması gerekiyor. Ancak, 2015-2030 döneminde en zengin yüzde 1’lik kesimin emisyonlarındaki azalma oranının yalnızca yüzde 5 olması bekleniyor.
Liguori, “Küresel sıcaklıkların yükselmeye devam ettiği bu dönemde, İngiltere’nin artan iklim finansmanı gereksinimlerini karşılamak adına kendi payına düşen yeni ve adil finansmanı üretmede öncülük etmesi gerekiyor” diyerek, hükümetin lüks araçlar, örneğin özel jetler ve süper yatlar üzerinde daha fazla vergi uygulamaması gerektiğini vurguluyor.
2023 yılında en sık özel jet uçan bireyler, toplamda 2.400 ton emisyon üreterek ortalama bir bireyin yıllık emisyonunun 500 katını aşmış durumda. 2023 yılı boyunca ünlü isimler, örneğin Taylor Swift ve Amazon’un kurucusu Jeff Bezos, toplamda 4.301.561 uçuşta yaklaşık 26.000 saat seyahat ettiler. Ancak araştırmacılar, bu uçuşların büyük bir bölümünün alternatif ulaşım yöntemleriyle yapılabileceğine dikkat çekiyorlar.
2023 yılındaki özel jet uçuşlarının neredeyse yarısı 500 km’den daha kısa mesafelerde gerçekleştirildi. Bunun yanı sıra, uçuşların yaklaşık yüzde beşi ise 50 km’den bile daha az mesafe kat etti.
0 Comments