Herkes suyun yangınları söndürmede en etkili seçenek olduğunu bilir. Ancak yeterince çaba gösterildiğinde, suyun içinden ateş yakmanın mümkün olduğunu biliyor muydunuz? Hatta bu durum, tüplü dalış sırasında kaynak işleri yapmak için bile geçerlidir.
Ateşin oluşabilmesi için yakıt, oksijen ve ısı gereklidir. Yanma sürecinde yakıt ve oksijen, su buharı ve karbondioksite dönüşür. Ateşi sıcak yapan da bu dönüşüm sürecidir.
La Trobe Üniversitesi’nden Kimya Profesörü Jason Dutton, The Conversation’da yayımladığı makalede “Birçok kişi, yakıttaki kimyasal bağların kırılmasının ısı ürettiğini düşünür. Ancak gerçek tam tersidir. Kimyasal bağları kırdığımızda ısı emilir. Isıyı serbest bırakan yeni kimyasal bağlar oluşur; bu bağlar su buharı ve karbondioksit üretir.” ifadesini kullanıyor. Dutton, “Bu yeni bağlar, yakıttaki bağlardan daha güçlüdür ve dolayısıyla toplamda ısı açığa çıkar. O kadar fazla ısı açığa çıkıyor ki, piroliz devam eder, daha fazla yakıt tüketilir ve yangın genişler.” şeklinde devam ediyor.
Su altında kaynak yapmak…
Suyun altında bulunmak, oksijeni ve ısıyı uzaklaştırmak için etkili bir yöntem olsa da, ateşin oluşumunu tamamen engelleyecek kadar yeterli değildir. Su altında kaynak yapmanın birkaç farklı yöntemi vardır. İlk yöntem, kaynağın yapılacağı alanın etrafında uygun basınçta bir kuru atmosfer oluşturmaktır. Bu sayede kaynakçılar, suyun dışındaki koşullara benzer bir ortamda çalışabilirler. Ancak bazı durumlarda su altında hızlı bir onarım gerektiğinde, eğitimli dalgıçlar ve kaynakçılar ıslak kaynak yapabilirler.
Welding Institute (Kaynak Enstitüsü) tarafından yayımlanan bir blog yazısında, “Islak kaynak, kaynağı korumak ve sudan gelebilecek elektrik iletimini önlemek için elektrik arkının etrafında gaz kabarcıkları oluşturulmasına dayanır. Bu yalıtım katmanı dalgıcı korurken, kaynak alanını da gizleyerek işlemin doğru şekilde tamamlanmasını zorlaştırır.” ifadesi yer alıyor.
Bu yöntem zorlu koşullarda işlevsel olsa da, ideal değildir. Blogda belirtildiği üzere, “Kabarcıklar aynı zamanda kaynak havuzunu bozabilir ve kaynak bağlantısı, çevredeki sudan yayılan ısı nedeniyle hızla soğuyabilir; bu durum çatlama gibi kusurların riskini artırır.” ifadeleriyle duruma dikkat çekilmektedir.
Kısacası, su ateşi etkili bir şekilde söndürse de, deniz altında ateş yakmak mümkündür.
0 Comments