NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu (JWST), evrenin erken dönemlerine ışık tutan bir keşfe imza attı. Teleskop, Samanyolu’nun bebekliğine benzeyen bir galaksiye ulaştı.
JWST, evrenin oluşum dönemini aydınlatarak, Samanyolu’nun gelişim sürecindeki kütleye benzer özelliklere sahip bir galaksi tespit etti. Daha önce gözlemlenen galaksilerin bu dönemde daha büyük kütlelere sahip olduğu biliniyordu.
13,8 milyar yıl önce gerçekleşen Büyük Patlama’dan 600 milyon yıl sonrasına odaklanan teleskop, parlayan yıldızlarıyla henüz oluşmakta olan bir gökada ortaya çıkardı.
Galaksiye, İngilizce “ateşböceği” (firefly) sürülerinin ışıltısından esinlenerek “Ateşböceği Işıltısı” (Firefly Sparkle) adı verildi. Bu isim, galaksinin parıltılı görüntüsüyle ilişkili olarak konuldu.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Ateşböceği Işıltısı, merkezinde 8, uzanan kolunda ise 2 yoğun yıldız kümesine ev sahipliği yapıyor. Teleskop görüntülerinde farklı renklerde görünen yıldızlar, yaşları hakkında bilgi veriyor: Genç yıldızlar mavi, daha olgun olanlar kırmızı ışık saçıyor.
Hakemli dergi Nature’da yayımlanan çalışmanın ortak yazarlarından Lamiya Mowla, “Samanyolu, evrenin çok erken dönemlerinde muhtemelen Ateşböceği Işıltısı ile aynı zaman diliminde oluşmaya başlamış olabilir” şeklinde belirtiyor:
Bu gözlem, Samanyolu benzeri galaksilerin bebeklik dönemlerinde nasıl göründüğüne dair doğrudan bir bakış sunuyor.
Araştırmacılar, Samanyolu’nun mevcut kütlesinin, Ateşböceği Işıltısı’ndan 10 bin kat fazla olduğunu tespit etti. Ayrıca galaksinin gözlemlendiği sırada 100 milyon ila 400 milyon yaşları arasında olduğu tahmin ediliyor.
Ateşböceği Işıltısı’nın 6 bin 500 ve 42 bin ışık yılı uzaklığında iki komşusu da keşfedildi. Bu galaksilere “Ateşböceği’nin En İyi Arkadaşı” ve “Ateşböceği’nin Yeni En İyi Arkadaşı” adı verildi.
Bilim insanları, bu üç galaksinin, çapı yaklaşık 100 bin ışık yılı olan Samanyolu’na kolaylıkla sığabileceğini ifade ediyor.
Ateşböceği Işıltısı’nın gelecekte nasıl bir galaksi olacağı henüz bilinmiyor. Ancak bu galaksinin yakın komşularıyla etkileşimde bulunabileceği düşünülüyor. Araştırma ekibi, bu üç küçük gökadanın birbirlerinin etrafında dönebilme ihtimalinin de bulunduğuna dikkat çekiyor.
Çalışmanın diğer yazarı Yoshihisa Asada, “Evrenin erken dönemlerinde galaksilerin, diğer küçük galaksilerle etkileşim ve birleşmeler yoluyla nasıl şekillendiğini uzun zamandır biliyoruz” diyor:
Bu sürece bizzat tanıklık ediyor olabiliriz.
0 Comments