1,5 Milyon Yıllık Taş Aletler Endonezya’da Keşfedildi

Endonezya’nın Sulawesi adasında yaklaşık 1,5 milyon yıl öncesine ait taş aletler keşfedildi. Bu bulgular, insanların atalarının bölgede yaşadığına dair en eski kanıtları sunarken, aynı zamanda buraya nasıl ulaşmış olduklarına dair çeşitli soruları da gündeme getiriyor.

Önceki araştırmalarda, Sulawesi yakınlarındaki diğer adalarda çeşitli hominin türlerine ait izlere rastlanmıştı. Örneğin, Luzon adasında Homo luzonensis’e ait 500 bin yıllık kemikler ve 700 bin yıllık taş aletler bulunmuştu.

Flores adasındaki “hobbit” olarak bilinen Homo floresiensis türüne ait kanıtlara da ulaşılmıştı. Bu adadan elde edilen 1,02 milyon yıllık taş aletler, Asya ile Avustralya’yı ayıran Wallacea adaları arasındaki en eski örnekler arasında yer alıyor.

Endonezya ve Avustralya’dan gelen bir araştırma ekibi, Sulawesi’de daha önce sorulan bu bulgulara kıyasla çok daha eski taş aletler ortaya çıkardı.

2019 ile 2022 yılları arasında yapılan kazılarda, yer altından çört adı verilen bir kaya türünden yapılmış yedi alet bulundu. Bilim insanları, bu aletlerin yer aldığı toprağı ve çevredeki domuz fosillerini analiz ederek bu aletlerin 1,04 milyon ila 1,48 milyon yıl öncesine tarihlendiğini belirledi.

Daha önce bu adada keşfedilen en eski taş aletler ise 194 bin yıllıktı. Ayrıca Homo sapiens’e (modern insanlar) ait 16 bin ila 25 bin yıllık bir çene kemiği de ortaya çıkarılmıştı.

Bulgular, hakemli dergi Nature’da yayımlanan çalışmanın yazarlarından Adam Brumm tarafından da ele alındı. Brumm, “Homininlerin Sulawesi’de çok uzun süre yaşadığına dair her zaman şüphelerimiz vardı ancak şimdiye kadar somut bir kanıt bulamamıştık” dedi.

Yeni bulgular, insanların atalarının Luzon ve Flores’le karşılaştırıldığında daha önce Sulawesi’ye ulaşabileceğini gösteriyor. Bu nedenle aletleri yapanların Homo luzonensis veya Homo floresiensis’in ataları olması ihtimali söz konusu. Ancak araştırmacılar, bu aletlerin kesin olarak kimin tarafından yapıldığını henüz tespit edebilmiş değil.

Brumm, en olası senaryonun Homo erectus veya Homo floresiensis’e benzer bir türün bu aletleri yapmış olabileceğini belirtiyor. Ancak doğrudan fosil kanıtları ortaya çıkmadan kesin bir şey söylemenin mümkün olmadığını da vurguluyor.

Bilim insanları, aletlerin ne amaçla kullanıldığı konusunda da kesin bir sonuca ulaşabilmiş değil. Bu aletlerin yiyecekleri kesmek veya ağaçtan aletler yapmak için kullanılmış olabileceği düşünülse de, bölgede bulunmuş hayvan kemiklerinde kesme izlerinin tespit edilememesi bu ihtimali sorgulatıyor.

Aynı zamanda, homininlerin Sulawesi’ye nasıl ulaştıkları ile ilgili sorular da gündemde. Uzmanlar, insanların atalarının bu dönemde deniz yolculuğu yapmış olmaları gerektiğini savunuyor.

Çalışmada yer almayan arkeolog Debbie Argue ise şunları söylüyor:

Anakaraya asla bağlı olmayan üç adada (Flores, Luzon ve şimdi de Sulawesi) homininlere dair kanıtlar bulunması, Güneydoğu Asya adalarının insan evriminin olağanüstü bir sınırı haline getirdiğini gösteriyor.

Araştırmacılar, bu dönemdeki homininlerin tekne yapacak bilişsel kapasiteye sahip olmadığını düşünüyor. Brumm, “Homininlerin Sulawesi’ye kazara, muhtemelen doğal bitki örtüsü üzerinden ulaşmış olmaları daha olası” ifadelerini kullanıyor.