Beyin hasarı geçiren bazı hastaların bilinç durumları üzerine önemli bulgular ortaya çıktı. Bu hastaların, tepki veremedikleri durumlarda bile bilinç düzeylerinin var olduğu tespit edildi.
Trafik kazası gibi olayların ardından ağır beyin hasarı yaşayan kişiler, bitkisel hayata veya minimal bilinç durumuna geçiş yapabiliyor. Hiçbir şekilde yanıt veremeyen hastalar bitkisel hayatta kabul edilirken, anlık tepkiler veren bireylere minimal bilinç teşhisi konabilmektedir.
Bu hastaların iletişim kuramıyor olmaları, etraflarında olan bitenden haberdar olup olmadıkları sorusunu beraberinde getiriyor. 2006 yılında yapılan bir araştırmada, bitkisel hayattaki bir hastaya tenis oynadığını düşünmesi söylenmiş ve hastanın beyninde, sağlıklı beyinlerde gözlemlenen aktivasyonlar ortaya çıkmıştı.
Bu bulgular, hastanın bir tür bilinç düzeyine sahip olduğunu gösteriyordu; ancak bilişsel motor ayrışma adı verilen durumun ne kadar yaygın olduğu belirsizdi. Dün New England Journal of Medicine’de yayımlanan geniş çaplı bir çalışmaya göre, tepkisiz hastaların yaklaşık dörtte birinin bilince sahip olabileceği ortaya konuldu.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Araştırma kapsamında ağır beyin hasarı yaşayan ve basit komutlara tepki vermeyen 241 hastanın beyin aktiviteleri MR ve EEG yöntemleriyle izlendi. Katılımcılara “Elinizi açıp kapattığınızı düşünün” şeklinde talimatlar verilirken, ardından “Elinizi açıp kapattığınızı düşünmeyi bırakın” gibi yönergeler ile testler gerçekleştirildi.
Sağlıklı bireyler de benzer testlere tabi tutuldu. Araştırma, 60 hastanın beyninde sağlıklı kişilerde görülen aktiviteleri kaydetti. Tepki veremeyen bu hastaların en azından bir dereceye kadar bilinç düzeyine sahip olduğu belirlenmişti.
Bu bulgular, bitkisel hayattaki ya da minimal bilinç seviyesindeki hastaların tedavi süreçlerini ve dış dünyaya olan bağlantılarını değerlendirmek açısından büyük önem taşıyor. Spaulding Rehabilitasyon Hastanesi’nden çalışmanın başyazarı Dr. Yelena Bodien, “Bu sonuçlar, etik, klinik ve bilimsel açıdan kritik soruları gündeme getiriyor” diyerek ekliyor:
Örneğin, bu görünmeyen bilişsel kapasiteyi kullanarak nasıl bir iletişim sistemi kurabilir ve hastaların daha iyi hale gelmesini sağlayabiliriz?
Araştırmanın, beyin hasarı sonrası ortalama 8 ay geçmiş hastalar üzerinde gerçekleştirildiği belirtildi. Bu sürede hayatta kalan kişilerin daha dirençli olabileceği ve bu sayede bilinçlerini korumuş olabilecekleri vurgulandı. Ayrıca, bilişsel motor ayrışmayı tespit etmek için belirli bir test standardının olmaması çalışmanın sınırlılıklarından biri olarak değerlendirildi.
Dr. Schiff, bazı hastaların testlerin zorluğundan dolayı bilince sahip olmalarına rağmen geçemeyebilecekleri görüşünde. “Muhtemelen gözden kaçırdığımız kişiler var,” diyor.
Dün yayımlanan başka bir çalışmada ise amyotrofik lateral skleroz (ALS) hastası bir bireyin beyin implantı aracılığıyla iletişim kurabildiği belirtilmişti. Dr. Schiff, bilişsel motor ayrışması olan bazı hastaların da benzer implantları kullanma olasılığını gündeme getiriyor. “Böyle onbinlerce insan var” diyerek, “Bununla ilgili bir şeyler yapmalıyız” şeklinde konuştu.
0 Comments