Yaşla Gelen Akşamdan Kalmalık: Neden Ağırlaşıyor?

Pek çok birey, yaş ilerledikçe daha belirgin akşamdan kalma etkileri yaşadıklarını ve gençlik dönemlerindeki gibi olmadıklarını dile getiriyor.

İçki içtikten sonraki gün baş ağrısı ve mide bulantısı gibi çeşitli problemler, gerçekten de yaşla birlikte artış gösteriyor gibi bir izlenim oluşuyor.

Bu konu üzerine yapılan araştırmalar sınırlı olduğu için, akşamdan kalmalık durumunun kötüleşmesini destekleyen kesin bilimsel bulgular mevcut değil.

Ulusal Alkol Kullanım Bozukluğu ve Alkolizm Enstitüsü Epidemiyoloji ve Biyometri Şubesi Başkanı Aaron White, “Akşamdan kalma etkilerinin tüm bireylerde mi yoksa yalnızca belli gruplarda mı daha belirgin olduğu henüz kesinlik kazanmadı” şeklinde ifade ediyor.

Bilim dünyası, insanların yaşlanmasıyla birlikte alkolün etkilerini vücutlarından atmanın daha zor hale gelmesiyle ilgili pek çok nedeni araştırıyor.

Bunlardan biri, karaciğerle ilgili süreçler. Alkol alındığında, karaciğer alkolü parçalamak için belirli enzimler üretir.

Bu enzimlerden birisi, alkolü asetaldehit adı verilen bir bileşiğe dönüştürüyor; bu da birçok akşamdan kalmalık belirtisine yol açıyor. Ardından, farklı bir enzim bu bileşiği asetata çeviriyor ve nihayet asetat su ve karbondioksit haline geliyor.

Yaşlanma süreciyle birlikte karaciğerin bu işlevleri yeterince etkili bir şekilde yerine getirememesi mümkün. Araştırmacılar, yetersiz enzim üretiminin asetaldehit birikmesine ve zor bir sabaha neden olabileceğini belirtiyor.

Ayrıca, vücutta su seviyesinin düşmesi de, yaşlandıkça alkolün etkilerinin daha zorlayıcı hale gelmesine neden olabilir.

Bilim insanları, susuz kalmanın akşamdan kalma üzerindeki etkileri hakkında net bir görüş oluşturabilmiş değil.

Fakat alkolün vücuttan su atma eğiliminde olduğu ve dehidrasyonun baş ağrıları ve bitkinlik gibi belirtileri artırdığı bilinmekte. İleri yaşlarda doku kaybı nedeniyle vücuttaki su miktarı azalacağından, alkol alımı durumu daha da kötüleştirebilir.

White, “Yaş ilerledikçe her içki daha fazla olumsuz etki yaratabilir” diye ekliyor:

Bu da ertesi gün daha kötü hissetmenizi sağlayabilir.

Ayrıca yaşla birlikte uyku kalitesindeki düşüş, akşamdan kalma etkisini artırabilecek bir diğer önemli faktör. Alkol, uyku getirebildiği gibi uyku kalitesini de olumsuz etkileyebilir. İlerleyen yaş ile birlikte uyku kalitesindeki bozulma, gece boyunca yeterince dinlenememeye ve ertesi gün yorgunluğa neden olabilir.

Diğer yandan, yaşın akşamdan kalmalık üzerindeki etkisi, genel kanının aksine, pek de yaygın olmayabilir. 18-94 yaşları arasında 50 binden fazla kişinin katıldığı bir araştırma, ani alkol alımının gençlerde daha şiddetli akşamdan kalmalık belirtileri yarattığını göstermişti.

Daha küçük ölçekli bir başka çalışmada da benzer sonuçlar elde edilmiş ve bu durumun, yaşlı bireylerin acıya daha fazla dayanıklılığından kaynaklandığı öne sürülmüştü.

İçki içtikten sonraki sabahı daha rahat geçirmek için neler yapabilirsiniz?

Yaş kaygısı gütmeksizin, akşamdan kalma belirtilerini hafifletmek için bazı stratejiler bulunmaktadır. Örneğin, içki içmeden önce, içtiğiniz süre boyunca ve sonrasında yeterlice su tüketmek, baş ağrısı gibi sorunların önüne geçebilir.