NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu (JWST), evrenin ilk dönemlerine ışık tutarak Samanyolu’nun gençlik dönemine benzer bir galaksi keşfetti.
Evrenin pek fazla geçmişine dair gözlemler yapabilen JWST, ilk kez Samanyolu’nun gelişim sürecindeki kütlesine yakın bir galaksi tespit etti. Önceki gözlemler, bu döneme ait galaksilerin genellikle daha fazla kütleye sahip olduğunu göstermişti.
Standart kozmoloji modeline göre, 13,8 milyar yıl önce meydana gelen Büyük Patlama’dan 600 milyon yıl sonra, teleskop, hala oluşum aşamasında olan bir gökada keşfetti. Bu galaksi, parıldayan genç yıldızlarıyla dikkat çekiyor.
Bilim insanları, galaksiye İngilizce’de ateşböceği sürülerine verilen “sparkle” (ışıltı) teriminden esinlenerek “Ateşböceği Işıltısı” (Firefly Sparkle) adını verdiler.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Ateşböceği Işıltısı, merkezinde 8 ve uzanan kolunda 2 olmak üzere toplam 10 yoğun yıldız kümesine ev sahipliği yapıyor. Teleskop görüntülerinde yıldızların farklı renklerde görünmesi, bunların henüz tam olarak olgunlaşmadığını gösteriyor: Genç yıldızlar mavi, daha yaşlı olanlar kırmızı renkte parıldıyor.
Hakemli dergi Nature’da yayımlanan çalışmanın ortak yazarlarından Lamiya Mowla, “Samanyolu, evrenin çok erken dönemlerinde muhtemelen Ateşböceği Işıltısı ile aynı zamanlarda oluşmaya başlamış olabilir” diyerek şunları belirtiyor:
Bu gözlem, Samanyolu gibi galaksilerin bebeklik dönemlerinde nasıl bir görünüm sergilediğine dair doğrudan bir bakış sunuyor.
Araştırmacılar, Samanyolu’nun mevcut kütlesinin Ateşböceği Işıltısı’nın 10 bin katı olduğunu hesapladı. Ayrıca, gözlemlendiği sırada galaksinin 100 milyon ila 400 milyon yaşında olduğu tahmin ediliyor.
Ateşböceği Işıltısı’nın 6 bin 500 ve 42 bin ışık yılı uzaklıkta iki komşusu daha saptandı. Ekip, bu galaksilere “Ateşböceği’nin En İyi Arkadaşı” ve “Ateşböceği’nin Yeni En İyi Arkadaşı” adını verdi.
Bilim insanları, bu üç galaksinin çapı yaklaşık 100 bin ışık yılı olan Samanyolu’na rahatça sığabileceğini vurguluyor.
Ateşböceği Işıltısı’nın nasıl bir galaksiye dönüşeceği henüz bilinmiyor. Ancak komşularının yakınlığı, etkileşim ihtimalini artırıyor. Ekip, bu üç küçük gökadanın birbirlerinin etrafında döndüğüne dair şüphelerini dile getiriyor.
Çalışmanın diğer ortak yazarlarından Yoshihisa Asada, “Evrenin erken dönemlerindeki galaksilerin, diğer küçük galaksilerle etkileşim ve birleşmeler yoluyla oluştuğu uzun zamandır öngörülüyor” ifadesini kullanıyor:
Bu sürece bizzat tanıklık ediyor olabiliriz.
0 Comments