Moğolistan’da, kendine özgü yapılarıyla tanınan kubbe kafalı dinozorların en eski üyesi keşfedildi. Bilim insanları, bu gruba ait olan en eksiksiz fosilleri inceleyerek önemli bulgular elde etti.
Pachycephalosaur, yaklaşık 66 milyon ila 86 milyon yıl önce yaşamış otçul bir dinozor grubudur. Bu dinozorlar, kafalarının üst kısmındaki kubbe biçimlerinden dolayı “kalın kafalı” veya “kubbe kafalı” olarak adlandırılmaktadır.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Asya ve Kuzey Amerika’da yaşayan kubbe kafalı dinozorlara ait fosiller, genellikle parçalanmış durumdaydı, bu yüzden bu grup hakkında pek fazla bilgi bulunmamaktaydı.
Ancak Moğolistan Bilimler Akademisi’nden paleontolog Tsogtbaatar Chinzorig’in liderlik ettiği bir ekip, Gobi Çölü’ndeki Khuren Dukh formasyonunda şimdiye kadar keşfedilen en eksiksiz kubbe kafalı dinozor fosillerini buldu.
Çalışmanın yazarlarından Lindsay Zanno, “Zavacephale’yi ilk gördüğümde kelimenin tam anlamıyla nefesim kesildi” diyerek,
Onu gören herkes hayran kalıyor.
Yaklaşık 108 milyon yıllık fosiller, yeni tanımlanan Zavacephale rinpoche türüne aittir. Bu tür, daha önce bilinen en eski pachycephalosaurdan yaklaşık 15 milyon yıl önce yaşamıştır.
Kumtaşı sayesinde mükemmel bir şekilde korunmuş olan fosiller, iyi durumda bir kafatası, pachycephalosaura ait bir el, midede sindirime yardımcı olan gastrolitler (mide taşı) ve eksiksiz bir kuyruk içermektedir.
17 Eylül’de hakemli dergi Nature’da yayımlanan çalışmaya göre, bulunan fosiller henüz iki yaşına girmiş bir dinozora aittir. Araştırmacılar, uzuv kemiklerindeki büyüme halkalarını inceleyerek dinozorun yaşını belirledi.
Bu genç bireyin uzunluğu yaklaşık 1 metre, ağırlığı ise neredeyse 6 kilogramdır.
Bilim insanları, pachycephalosaur grubundaki dinozorların kafalarını çarpıştırdığına inanıyor (Masaya Hattori)
Ancak henüz gelişim döneminde olan bu bireyin kafasındaki kubbe, büyümesini tamamlamıştı.
Kubbenin tam olarak hangi amaçla kullanıldığı bilinmemektedir. Bununla birlikte, bu dinozorların kafa kafaya çarpıştığı ve kubbeleri egemenlik kurmak veya çiftleşmek amacıyla kullandıkları öngörülmektedir.
Yeni fosiller sayesinde araştırmacılar, kubbenin gelişimi ile iskeletin diğer kısımlarını ilk defa karşılaştırma fırsatı buldu.
Kubbenin ergenlik döneminde tamamlanmış olmasından dolayı, bu dinozorların tam büyümeden önce sosyal ve muhtemelen çiftleşme davranışları sergiledikleri düşünülüyor.
Kuzey Karolina Eyalet Üniversitesi’nden Zanno, konuyla ilgili şu açıklamayı yapıyor:
0 Comments