Bilim insanları, 116 milyon yıllık bir tsunamiyi işaret eden kanıtlara bir kehribar içinde ulaştıklarını ve bunun bu doğa olayına dair en eski kayıt olabileceğini düşünüyor.
Japonya’nın kuzeyindeki Hokkaido Adası’nda, derin deniz tortularını inceleyen araştırmacılar Aya Kubota, Yusuke Takeda, Keewook Yi, Shin-ichi Sano ve Yasuhiro Iba, erken Kretase dönemine ait tortularda 114 ila 116 milyon yıl öncesine tarihlendirilen “olağanüstü zengin kehribar konsantrasyonları” keşfettiler.
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Nature dergisinin Scientific Reports kısmında yayımlanan rapora göre, kehribarın bir veya daha fazla tsunami tarafından okyanusa sürüklendiği ve havayla çok az temas ettiği ihtimali üzerinde duruluyor.
Fosilleşmiş ağaç reçinesi olan kehribar, hızlı bir şekilde katılaşan bir madde olarak biliniyor. Araştırmacılar, kehribarın havaya maruz kaldığında genellikle bir hafta içerisinde katılaştığını ifade ediyor.
İncelenen tortularda ise “belirgin şekilde deforme olmuş” kehribar birikintileri bulunmuş durumda. Bazıları, reçinenin akan su tarafından şekil değiştirdiğini gösteren, alev yapıları adını verdikleri yapılarla deforme olmuşken, diğerleri yumuşak reçinenin deniz tabanına kıvamlı bir biçimde yayıldığını gösteren düz kehribar şeritlerine sahip.
Araştırmacılar, eski okyanus tortularını inceleyerek tsunamiye dair olası kanıtlar buldu (Aya Kubota/Yusuke Takeda/Keewook Yi/Shin-ichi Sano/Yasuhiro Iba)
Bilim insanları, “Bu esrarengiz kehribarın derin deniz ortamında bulunmasının en muhtemel nedeni, büyük çaplı tsunamiler” ifadesini kullanıyor.
Bu reçine deformasyonlarının su altında meydana gelmesi, karadan pelajik deniz tabanına doğrudan taşındığını ortaya koyuyor. Karadan okyanusa bu kadar hızlı ve doğrudan bir taşımanın bir tsunami ile gerçekleştiği düşünülüyor.
Araştırmacılar, antik tortulardaki diğer kanıtların da bu düşünceyi desteklediğini belirtiyor. Karadan gelen büyük miktarda bitki kalıntıları ve büyük dalgaların sürüklediği odun parçaları, bu kanıtlar arasında yer almakta. Bu parçaların çok az çürüme izi taşıması, açık okyanusa “hızla taşındıklarına” işaret ediyor.
Makalede, “Kiltaşındaki kütüklerin varlığı, çok sayıda odunun bulanık akıntılarla taşınmak yerine kopup sürüklenerek pelajik deniz tabanına battığını gösteriyor” denildi.
Bilim insanları, açık okyanus üzerindeki diğer tortuların, büyük ölçekli eski tsunamiler veya benzer olaylar hakkında daha fazla bilgi sağlayabileceğini öne sürüyor.
Holosen döneminden, yani yaklaşık 4 bin 200 yıl öncesinden daha eski bir tarihe ait tsunami tortularının genellikle tespit edilmediğine dikkat çeken araştırmacılar, bunun neden
0 Comments